WĘGRY

(Republika Węgierska)

 

Stolica: Budapeszt
Waluta: forint węgierski (HUF);
1 USD = 164,5 HUF; 1 EUR = 256,89
(kurs z 2.03.2008)

Język urzędowy: węgierski

 

 

PRZEPISY WJAZDOWE. Obywatele polscy korzystają z prawa do swobodnego przepływu osób w ramach Unii Europejskiej/Euro­pejskiego Obszaru Gospodarczego. Dokumentem podróży upraw­niającym do bezwizowego wjazdu i pobytu (niezależnie od jego celu) na terytorium Republiki Węgierskiej do 90 dni jest paszport bądź dowód osobisty. Przed wyjazdem należy się upew­nić, czy dokument jest w wystarczająco dobrym stanie technicznym i pozwala na stwierdzenie tożsamości.

 

Ograniczenia swobodnego przemieszczania się i pobytu mogą mieć miejsce jedynie w przypadkach zagrażających polityce bezpieczeństwa państwa i zdrowiu publicznemu.

 

Dodatkowe informacje w wersji elektronicznej dostępne są na stronie internetowej MSZ: www.msz.gov.pl w dziale Informacje konsularne – „Informacje dla obywateli polskich wyjeżdżających do innych krajów UE/EOG”.

 

W przypadku pobytu nie przekraczającego trzech miesięcy oby­wa­tele UE uzyskują prawo pobytu w innym państwie człon­kowskim bez żadnych dodatkowych warunków i formalności poza koniecznością posiadania ważnego dowodu tożsamości lub paszportu. Prawo swobodnego przemieszczania się i pobytu uzyska też członek rodziny obywatela UE nie mający unijnego obywatelstwa, niezależnie od jego przynależności państwowej.

 

Pobyt powyżej 90 dni. Prawo pobytu na okres przekraczający trzy miesiące uzyskują obywatele UE:

 

   zatrudnieni lub prowadzący działalność gospodarczą w goszczącym państwie członkowskim;

 

   mający wystarczające środki utrzymania dla siebie i członków swojej rodziny, aby nie stanowić podczas swego pobytu ob­ciążenia dla systemu pomocy społecznej goszczącego państwa członkowskiego, oraz mający pełne ubezpieczenie zdrowotne;

 

   przybyli do goszczącego państwa członkowskiego w celu podjęcia nauki, w tym szkolenia zawodowego, oraz mający pełne ubezpieczenie zdrowotne i środki finansowe na swoje utrzymanie.

 

W przypadku takiego pobytu państwa członkowskie mogą wymagać od obywateli UE jedynie zarejestrowania się w urzędzie właściwym dla miejsca pobytu i uzyskania dowodu zarejestro­wania się.

 

Na Węgrzech pobyt powyżej trzech miesięcy wymaga legalizacji: należy uzyskać zezwolenie na pobyt (kartę pobytu) – w celu wykonywania pracy, lub też na pobyt czasowy – w celu podjęcia studiów, wykonywania pracy na czas określony, poszukiwania pracy. Organem wydającym karty pobytu jest w Budapeszcie (dla województwa Pest i Budapesztu) centrum regionalne Urzędu do Spraw Imigracji i Obywatelstwa (w przyszłości karty będą wydawane w większych miastach wojewódzkich przez tzw. biura dokumentów).

 

 

PRZEPISY CELNE. Zgodne z normą unijną. Przy wywozie przedmiotów o wartości kulturowej potrzebne jest potwierdzenie właściwych instytucji (np. w przypadku obrazów – Galerii Narodowej, starych mebli – Muzeum Sztuki Użytkowej).

 

 

MELDUNEK. Osoby prywatne (nie dotyczy to obywateli UE) przy pobycie dłuższym niż 30 dni mają obowiązek przed upływem tego terminu zameldować się w komendzie policji właściwej dla miejsca pobytu. W hotelach, na kempingach i w kwaterach prywatnych turyści są meldowani z urzędu w dniu przyjazdu.

 

 

UBEZPIECZENIE. Polisy polskich towarzystw ubezpie­czenio­wych są honorowane. Niezbędne jest posiadanie dokładnych informacji o zakresie ubezpieczenia, do kogo w razie potrzeby należy zwracać się za granicą i jaki jest tryb realizacji polisy.

 

 

SZCZEPIENIA, SŁUŻBA ZDROWIA. Nie ma zagrożeń sanitarno­-epidemiologicznych, nie są wymagane szczepienia. W razie wypadków i nagłych zachorowań udziela się bezpłatnie pierwszej pomocy lekarskiej. W innych przypadkach wymagana jest Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ), którą wraz z paszportem lub dowodem osobistym przekazuje się lekarzowi prowadzącemu. Od 1 stycznia 2006 r. EKUZ zastąpiła dotychczasowy druk E-111 umożliwiający obywatelom Unii korzystanie z opieki medycznej w innych krajach członkowskich. Aby ją otrzymać, wystarczy zgłosić się do najbliższego oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia. EKUZ uprawnia tylko do korzystania z podstawowych usług medycznych, dlatego wyjeżdżającym za granicę zaleca się wykupienie dodatkowych ubezpieczeń prywatnych, które w razie konieczności pokryją koszty leczenia w szerszym zakresie, jak również koszty opieki medycznej w prywatnych szpitalach i klinikach. Wskazane jest wykupienie indywidualnego pakietu ubezpieczeniowego, szcze­gólnie od następstw nieszczęśliwych wypadków i kosztów leczenia (poza EKUZ). Świadczenia zapewnione przez EKUZ nie obejmują tych przypadków. Szczegółowe informacje o EKUZ zamieszczone są na stronach internetowych NFZ: www.nfz.gov.pl. Należy zaznaczyć, że wizyta u lekarza na Węgrzech jest odpłatna (koszt wizyty u lekarza pierwszego kontaktu to ok. 300 HUF).

 

 

INFORMACJE DLA KIEROWCÓW. Podczas pobytu turystycz­nego honorowane jest polskie prawo jazdy. Węgierskie służby graniczne na ogół bardzo dokładnie kontrolują pojazdy i ich dokumenty. W razie stwierdzenia jakichkolwiek niepra­widło­wości dotyczących np. dowodu rejestracyjnego, tablic, numerów podwozia, silnika itp. pojazd jest zatrzymywany do wyjaśnienia, co niekiedy trwa nawet kilka godzin. Jeśli samochodem dyspo­nuje osoba nie będąca jego właścicielem, powinna mieć notarial­ne upoważnienie od właściciela, przetłumaczone na język wę­gier­ski, angielski lub niemiecki. Kierowcy poruszający się pojaz­dami będącymi w leasingu winni być zaopatrzeni w oryginał umowy leasingowej lub jej notarialnie poświadczoną kopię prze­tłumaczoną na język węgierski, angielski lub niemiecki. Za brak tych dokumentów grożą bardzo surowe kary, nawet do 1000 EUR.

 

Autostrady oznaczone są literą M, drogi europejskie literą E. Turyści podróżujący samochodem muszą mieć na nim plakietkę PL. Od 1 stycznia 2008 r. zlikwidowano system nakleja­nia winiet, a opłaty za autostrady i niektóre odcinki dróg między­na­ro­dowych (w przypadku pojazdów powyżej 3,5 t) uiszcza się na stacjach benzynowych (dane o opłacie trafiają do centralnego systemu monitoringu autostrad; szczegółowe informacje o płatnych odcin­kach dróg międzynarodowych można znaleźć na stronach: www.autopalya.hu; www.utvonalterv.hu). Płatne od­cinki autostrad: M1 Budapeszt–Györ–Hegyeshalom, M3 Buda­peszt–Hat­van–Gyöngyös–Füzesabony–Polgár (stale w budowie do granicy z Ukrainą), M5 Budapeszt–Kecske­mét–Kiskunféle­gy­háza–Szeged (rozbudowa do granicy serbskiej), M7 Buda­peszt–Ba­la­to­naliga i Balatonszárszó–Ordacsehi, M70 Letenye–Tor­nyo­sszentmiklós, M30 łącząca M3 z Miszkolcem, M0 Bu­dapeszteński Pierścień (bezpłatna; oddany odcinek łączy M1/M7 z M5 na zachodzie i południu, w budowie odcinki łączące M5 z M3 i most na Dunaju). Opłaty za przejazdy autostradami M1, M3, M5, M7 i M30: 10-dniowa, 31-dniowa i roczna za pojazdy kategorii D1, odpowiednio – 2500 HUF, 4200 HUF, 37 000 HUF, D2 – 6500 HUF, 12 500 HUF, 106 000 HUF, D3 – 10 000 HUF, 18 000 HUF, 158 000 HUF, D4 – 13 000 HUF, 22 500 HUF, 190 000 HUF. Pojazdy kategorii  D1: moto­cykle i samochody o masie całkowitej do 3,5 t plus naczepy; pojazdy kategorii D2: samochody ciężarowe o masie całkowitej od 3,5 do 7, 5 t oraz autobusy o masie całkowitej od 3,5 do 12 t; pojazdy kategorii D3: samochody ciężarowe o masie całkowitej od 7,5 do 12 t oraz autobusy o masie całkowitej powyżej 12 t; pojazdy kategorii D4: samochody o masie całkowitej powyżej 12 t. Od 1 czerwca 2003 r. obowiązuje opłata 4-dniowa dla pojazdów kategorii D1, która w zależności od pory roku wynosi 1170 HUF (od stycznia do końca kwietnia i od października do końca grud­nia) i 1520 HUF (od maja do końca września). Z myślą o kierow­cach poru­sza­jących się samochodami ciężarowymi o masie całko­witej powyżej 12 t  w 2005 r. wprowadzono także jednodniową opłatę, która wynosi 2750 HUF.

 

Na terenach zabudowanych w miejscowościach wypoczyn­ko­wych o wzmożonym ruchu pieszym obowiązują strefy z ogra­niczeniem prędkości do 30 km/godz.

 

Ciężarówki powyżej 7,5 t w ruchu między­narodowym mają za­kaz jazdy: a) od 1 września do 3 listopada i od 2 marca do 14 czerwca w niedziele oraz w dni wolne od pracy w godzinach 8.00–22.00; b) od 15 czerwca do 31 sierpnia w weekendy od 8.00 rano w soboty do 22.00 w niedziele oraz w dni wolne od pracy od 8.00 do 22.00. Ograniczenia w po­ruszaniu się samochodów ciężarowych w ruchu międzynarodowym nie obowiązują w okre­sie od 4 listopada do 1 marca. Ograniczenia te nie obowiązują w przypadku transportu żywych zwierząt, pro­duktów mlecznych, szybko psującej się żywności, mrożonego mięsa i wyrobów mięs­nych oraz pasz.

 

Paliwo można kupić tylko do zbiornika wbudowanego w po­jazd. Na trasach szybkiego ruchu działa dobrze rozbudowana sieć stacji benzynowych. Od niedawna zdarzają się przy­padki kra­dzieży (spuszczania) paliwa z TIR-ów, głównie w północno­-wschodnich Węgrzech, dlatego też zalecane jest parkowa­nie (postój) na dobrze oświetlonych stacjach benzy­nowych mię­dzy­na­rodowych koncernów.

 

 

BEZPIECZEŃSTWO. Nie ma szczególnego zagrożenia prze­stęp­czością. Częste są kradzieże kieszonkowe, głównie w Buda­peszcie na trasach uczęszczanych przez turystów. Najwięcej kradzieży zdarza się w centrach handlowych, w środkach komunikacji miejskiej, w miejscach atrakcyjnych turystycznie, jak Wzgórze Zamkowe (Baszta Rybacka, kościół Mátyása), okolice bazyliki i plac Bohaterów, a szczególnie góra Gellerta o zmroku. Częste są kradzieże na plażach i w kąpieliskach; można ich jednak uniknąć, gdyż na terenie wszystkich tego typu obiektów są szatnie i przechowalnie przedmiotów wartościowych.

 

 

PRZYDATNE INFORMACJE:

 

   Walutę można wymienić w bankach oraz kantorach. Można również pobierać pieniądze z ogólnie dostępnych banko­ma­tów. Na Węgrzech nie można płacić bezpośrednio za towary i usługi zagranicznymi środkami płatniczymi z wyjątkiem euro­czeków i kart kredytowych.

 

   Od 2 maja 2002 r. na Węgrzech działa Stowarzyszenie Uży­teczności Publicznej „Biały Pierścień” zajmujące się ochroną turystów. W chwili obecnej ma ono 3 biura, do których mogą zgłaszać się poszkodowani turyści. Jedno z nich znajduje się w Budapeszcie pod adresem: 1055 Budapest, Szent István krt. 1., tel. (00 36 1) 472 11 61, 312 22 87, faks 472 11 62. Pozostałe dwa biura znajdują się na północnym i południowym brzegu Balatonu pod adresami: 8600 Siófok, Petőfi sétány 9 (Hotel Balaton), tel. (00 36 84) 310 655; 8231 Balatonfüred, Széchenyi út. 26 (Hotel Marina), tel. (00 36 87) 343 644. Ponadto w VI dzielnicy Buda­pesztu przy ul. Vigadó (centrum miasta) działa biuro przyjmujące zgłoszenia od turystów w szcze­gólnie trudnych sytuacjach; pod numerem tel. (00 36 1) 438 80 80 trwa 24-godzinny dyżur angielsko- i niemiecko­języczny.

 

   Całodobowa informacja celna (Váminfó): tel. (00 36 1) 470 41 21 lub 122, faks 470 41 20, e-mail: vam.info@mail.vpop.hu. Informacja turystyczna o Węgrzech (Turinform), Sütó u. 2, 1052 Budapest, tel. (00 36 1) 317 98 00, faks 317 96 56, e-mail: tourinform@mail.hungarytourism.hu, www.hungarytourism.hu. Informacja turystyczna o Buda­pesz­cie: 1364 Budapest, Pf. 215, faks (00 36 1) 266 74 77, e-mail: info@budapestinfo.hu, www.budapestinfo.hu.